Hırvatistan, Avrupa Birliği’nin (AB) “Avrupa Güvenlik Eylemi (SAFE)” programı çerçevesinde 1,7 milyar euro değerinde bir savunma kredisi anlaşması imzaladı. Anlaşmanın imza töreni, başkent Zagreb’de Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenkovic, Savunma Bakanı Ivan Anusic ve Maliye Bakanı Tomislav Coric’in katılımıyla gerçekleştirildi. Ayrıca, AB Komisyonu’nun Savunmadan Sorumlu Üyesi Andrius Kubilius da bu önemli etkinlikte yer aldı.
Başbakan Plenkovic, bu kredi ile Almanya ve Fransa’dan askeri malzeme temin edeceklerini ve ülkenin savunma yatırımlarına daha fazla odaklanacaklarını belirtti. Ayrıca, anlaşmanın 45 yıl vadeli ve cazip şartlar sunduğunu ifade ederek, bu adımın Hırvatistan’ın 2035 yılına kadar savunma harcamalarını yüzde 5 seviyesine çıkarmayı hedefleyen yeni NATO hedeflerine ulaşmasına katkı sağlayacağını vurguladı.
Kubilius, Avrupa’nın zorlu bir dönemden geçtiğini belirterek, SAFE programını “eşi benzeri olmayan bir araç” olarak tanımladı. SAFE mekanizması, AB’nin Rusya kaynaklı tehdit algısı, Ukrayna’daki savaş ve ABD’nin geçmişteki yönetim baskıları doğrultusunda şekillenen “savunmada 2030 hedefleri” kapsamında oluşturulmuştu. Program, 29 Mayıs 2025 tarihinde yürürlüğe girdi.
SAFE programı sayesinde, AB üyesi ülkeler ve Avrupa Ekonomik Bölgesi’ne dahil olan Norveç, Lihtenştayn ve İzlanda, toplamda 150 milyar euroya kadar kredi kullanarak ortak tedarik süreçlerine katılabilecek. Bu ülkeler, birbirlerinin savunma sanayilerinden de ortak alımlar yapma imkanı bulacak. AB’ye aday ülkeler ve İngiltere gibi AB ile anlaşma imzalayan ülkeler de bu ortak tedarik süreçlerine dahil olabilecek. Ancak, üretilen savunma ürünlerinin bileşenlerinin toplam değerinin en az yüzde 65’inin Avrupa ülkelerinden sağlanması gerekecek.
AB, 9 Eylül 2025 tarihinde başvuruda bulunan 19 üye ülke arasında 150 milyar euro tutarında savunma fonunun ilk dağıtımını yaptığını duyurdu. Bu fonlamada en yüksek payı 43 milyar 734 milyon euro ile Polonya aldı. Fransa için 16 milyar 217 milyon euro, İtalya için ise 14 milyar 900 milyon euro kaynak tahsis edildi.
