Havaların soğumasıyla birlikte solunum yolu enfeksiyonları daha sık görülmeye başladı. Bu dönemde özellikle bebekleri tehdit eden RSV, bağışıklık sistemi henüz tam gelişmemiş çocuklarda ağır seyredebilirken prematüre doğan ve kronik akciğer ya da doğuştan kalp hastalığı bulunan bebeklerde daha ciddi tablolara neden olabiliyor.
KAPALI ALANLAR ENFEKSİYON RİSKİNİ ARTIRIYOR
Havaların soğumasıyla kapalı alanlarda geçirilen sürenin artıyor. Okulların açılmasıyla birlikte enfeksiyonların yayılmasını kolaylaştıran koşullar oluşuyor. Özellikle anaokulu ve ilkokul çağındaki çocuklar, enfeksiyonların yayılmasını önlemek için gerekli önlemleri her zaman uygulayamayabiliyor.
Havaların soğumasıyla kapalı alanlarda daha fazla vakit geçirilmesi ve kalabalıkların artması da solunum yolu enfeksiyonlarının yayılmasını kolaylaştırıyor. Kapalı ve kalabalık ortamlar sık sık havalandırılmalı, yenidoğan bebekler kalabalık ortamlardan uzak tutulmalıdır. Bebekler sigara dumanından kesinlikle uzak tutulmalı, anne sütü alan bebekler emzirilmeye devam edilmelidir.
BEBEKLERDE HAFİF ENFEKSİYONLAR AĞIRLAŞABİLİYOR
Bebekler bağışıklık sisteminin henüz tam olarak gelişmemesi ve solunum yollarının daha dar olması nedeniyle enfeksiyonlardan daha fazla etkilenebiliyor. Büyük çocuklarda veya yetişkinlerde hafif seyreden hastalıklar bebeklerde ciddi tablolara dönüşebiliyor.
Yetişkinlerde ya da büyük çocuklarda grip ve nezle gibi hafif belirtilerle atlatılabilen solunum yolu enfeksiyonları, bebeklerde bronşiolit ve zatürre gibi daha ağır klinik durumlara neden olabiliyor.
Bebeklerin bağışıklık sisteminin henüz tam gelişmemiş olması ve solunum yollarının dar yapısı, enfeksiyonların alt solunum yollarına ilerlemesi ve hava yollarında tıkanıklık oluşturması açısından önem taşıyor. Bebeğe dokunmadan önce eller en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkanmalıdır. Öksürük, burun akıntısı, hapşırma veya hafif ateş belirtisi gösteren kişiler bebeklerle temastan kaçınmalıdır.
RSV BELİRTİLERİ
Sonbahar ve kış aylarında RSV başta olmak üzere çeşitli viral enfeksiyonların bebekler açısından önem taşıyor. Hastalık burun akıntısı gibi hafif belirtilerle başlayabiliyor. Bazı bebeklerde ise solunum sıkıntısına kadar ilerleyebiliyor.
RSV enfeksiyonunda burun tıkanıklığı, burun akıntısı, ateş, öksürük ve hırıltılı solunum görülebiliyor. Bebeklerde beslenme güçlüğü ve solunum sıkıntısı da ortaya çıkabiliyor. Ağır vakalarda solunum durması, yani apne, dudak çevresinde ve parmak uçlarında morarma gelişebiliyor. Özellikle solunum güçlüğü, morarma veya solunum durması gibi belirtiler acil değerlendirme gerektiriyor.
PREMATÜRE BEBEKLER DAHA FAZLA RİSK ALTINDA
Bazı bebekler RSV enfeksiyonunu ağır geçirme açısından daha yüksek risk taşıyor. Özellikle prematüre doğan ve belirli sağlık sorunları bulunan bebeklerin yakından takip edilmesi gerekiyor. Çok erken doğan prematüre bebekler, doğuştan kalp hastalığı bulunanlar ve kronik akciğer hastalığı olan bebekler RSV açısından risk grubunda yer alıyor.
Yenidoğan döneminde yoğun bakımda tedavi görmüş ve akciğer sorunları devam eden bebeklerin de özellikle dikkatle izlenmesi gerekiyor. Özellikle ilk RSV sezonuna giren bebeklerde veya 8 aydan küçük risk grubundaki bebeklerde ağır hastalık riskini azaltmak amacıyla uzun etkili koruyucu antikor tedavileri uygulanabilir.
RSV TEDAVİSİNDE DESTEKLEYİCİ YAKLAŞIM ÖN PLANDA
RSV viral bir enfeksiyondur ve bu nedenle antibiyotikler virüsün kendisine karşı etkili olmaz. Tedavi bebeğin klinik durumuna göre planlanmalı. RSV enfeksiyonuna karşı rutin olarak kullanılan, hastalığı doğrudan ortadan kaldıran özel bir antiviral tedavi bulunmuyor.
Hastaneye yatırılması gereken bebeklerde öncelikle beslenmenin ve sıvı alımının desteklenmesine, solunumun rahatlatılmasına odaklanıyoruz. Gerektiğinde oksijen tedavisi uygulanabiliyor. Çok ağır vakalarda solunum cihazı desteği gerekebiliyor. Mümkün olduğunca daha az girişim gerektiren yöntemlerle tedavi sağlamaya çalışıyoruz.
Bazı inhaler tedaviler ise bebeğin klinik durumuna göre değerlendirilebiliyor. Gebelik döneminde uygulanan RSV aşısı sayesinde annede oluşan antikorlar plasenta yoluyla bebeğe geçerek doğumdan sonraki ilk dönemde koruma sağlayabilir. RSV enfeksiyonundan korunmak için temel hijyen kurallarına uyulmalı, risk grubundaki bebekler için hamilelik aşıları ve koruyucu antikor tedavileri değerlendirilmelidir.